Por sieje się na rozsadę od stycznia do czerwca, a do gruntu wysadza zwykle od końca marca do sierpnia. Dokładny termin zależy od odmiany i planowanego zbioru. Odmiany wczesne sadzi się wiosną, jesienne później, a zimowe najczęściej od czerwca do sierpnia.
Kiedy siać i sadzić pora?
Por ma długi okres wegetacji, dlatego najczęściej uprawia się go z rozsady. To bezpieczniejsza metoda niż siew bezpośrednio do gruntu, ponieważ młode siewki są drobne i łatwo przesychają. Wczesny wysiew wymaga jasnego stanowiska, a zimą także doświetlania, ale pozwala uzyskać plon już latem.
| Typ odmiany | Siew na rozsadę | Sadzenie do gruntu |
|---|---|---|
| Wczesna, na zbiór letni | Styczeń–luty | Marzec–kwiecień |
| Jesienna, na zbiór późny | Marzec–kwiecień | Maj–czerwiec |
| Zimowa, na zbiór zimowy i wiosenny | Kwiecień–czerwiec | Czerwiec–sierpień |
Rozsada potrzebuje zwykle około 8 tygodni, aby osiągnąć rozmiar pozwalający na wysadzenie. W chłodniejszym roku terminy mogą się przesunąć. Bezpośredni siew do gruntu wykonuje się najczęściej w kwietniu, na głębokość do 1 cm, jednak rośliny rosną wtedy wolniej i wymagają starannego przerywania.
Jak przygotować i posadzić rozsadę pora?
Do sadzenia wybierz rozsadę zdrową, jędrną i zbliżoną grubością do ołówka. Przed wysadzeniem zahartuj ją przez kilka dni, stopniowo wystawiając na zewnętrzne warunki. Dzięki temu młode rośliny lepiej znoszą słońce, wiatr i niższą temperaturę.
- Przygotuj słoneczne stanowisko, usuń chwasty i spulchnij glebę.
- Wyznacz rzędy w odstępach około 30 cm, a następnie wykonaj głębokie dołki.
- Umieść rośliny pojedynczo w dołkach, zachowując około 10 cm odstępu między nimi.
- Posadź pora głęboko, mniej więcej do miejsca, z którego wyrastają młode liście. Nie zasypuj jednak ziemią środka rozety.
- Podlej rośliny, aby gleba osiadła wokół korzeni.
Sadzenie „na ołówek” oznacza wybór rozsady o grubości zbliżonej do ołówka. Taka roślina zwykle dobrze się przyjmuje i ma potencjał do wytworzenia grubszej łodygi. Zbyt małe sadzonki można umieścić płycej.
Wskazówka ogrodnicza: przed sadzeniem można delikatnie skrócić zbyt długie korzenie oraz końcówki liści. Ułatwia to sadzenie i ogranicza utratę wody, choć przy zdrowej, zwartej rozsadzie nie jest to konieczne. Po posadzeniu por może wyglądać niepozornie, ale szybko zaczyna tworzyć nowe liście.
Głębokość sadzenia wpływa na długość białej części łodygi. W miarę wzrostu pora warto obsypywać ziemią dolną część rośliny. Zabieg ten nazywa się bieleniem. Nie jest wyłącznie kosmetyczny – ogranicza dostęp światła do łodygi, wydłuża jej białą część i zwykle nadaje jej delikatniejszy smak. Najczęściej wykonuje się go latem, zwłaszcza w lipcu.
Jakie stanowisko lubi por?
Por najlepiej rośnie w pełnym słońcu, w glebie żyznej, próchnicznej i umiarkowanie wilgotnej. Podłoże nie powinno być podmokłe ani przesuszone. Najczęściej przyjmuje się, że korzystne pH gleby mieści się w zakresie około 5,8–7,5. Na słabszym stanowisku przed sadzeniem można zastosować dobrze rozłożony kompost.
Roślina ma duże potrzeby pokarmowe, ale młoda rozsada źle znosi konkurencję chwastów. Dlatego grządkę trzeba regularnie odchwaszczać, a podczas suszy podlewać, szczególnie w pierwszych tygodniach po sadzeniu.
Współrzędna uprawa może ułatwić wykorzystanie miejsca na grządce. Dobre sąsiedztwo dla pora stanowią:
- marchew
- sałata
- pietruszka
- rzodkiewka
Marchew jest szczególnie często łączona z porem, ponieważ jej zapach może ograniczać obecność niektórych szkodników pora. Należy natomiast zachować przerwę po cebuli, czosnku, szczypiorku i innych warzywach cebulowych. Zmianowanie zmniejsza ryzyko nagromadzenia szkodników, w tym miniarki porówki.
Czego unikać w uprawie pora?
Przed zbiorem sprawdź, czy uprawa nie jest obciążona typowymi błędami:
- Zbyt płytkie sadzenie – prowadzi do uzyskania krótkiej białej łodygi.
- Brak obsypywania – bez bielenia dolna część pora pozostaje bardziej zielona i ostrzejsza w smaku.
- Sadzenie po innych cebulowych – zwiększa ryzyko szkodników i chorób glebowych.
- Przesuszanie rozsady – młode rośliny mają wtedy słabszy start i mogą zahamować wzrost.
- Zbyt gęsta uprawa – pory są drobniejsze, a liście dłużej pozostają wilgotne.
Odmiany zimowe mogą pozostać w gruncie do późnej jesieni, a w łagodniejszych warunkach także przez zimę. Przy bezśnieżnej i mroźnej pogodzie bezpieczniej wykopać je i zadołować w osłoniętym miejscu. Dobierając termin siewu, kieruj się więc nie tylko miesiącem, lecz także przeznaczeniem odmiany – letni zbiór wymaga wcześniejszej rozsady, a por zimowy późniejszego sadzenia.
