Lawendę najlepiej przesadzać wczesną wiosną, od marca do kwietnia, albo wczesną jesienią, od sierpnia do września. Wiosna jest bezpieczniejsza, ponieważ roślina ma cały sezon na odbudowę korzeni. Jesienny termin wybierz po kwitnieniu i tylko wtedy, gdy do przymrozków zostało jeszcze kilka tygodni.
Kiedy najlepiej przesadzać lawendę?
Najbezpieczniejszym terminem jest wczesna wiosna, zanim lawenda rozpocznie intensywny wzrost. Przesadzona w marcu lub kwietniu ma dużo czasu na ukorzenienie się przed zimą. Dotyczy to zwłaszcza starszych krzewów, które gorzej znoszą naruszenie systemu korzeniowego.
Drugim terminem jest wczesna jesień, zwykle sierpień lub wrzesień, po zakończeniu kwitnienia. Ciepła gleba sprzyja wtedy regeneracji, ale roślina musi zdążyć się przyjąć przed przymrozkami. Późną jesienią lepiej przełożyć zabieg do wiosny.
Wiosna czy jesień – który termin wybrać?
Oba terminy mogą się sprawdzić, jednak ich bezpieczeństwo zależy od pogody, wieku lawendy i warunków na nowym stanowisku:
| Termin | Zalety | Ryzyka |
|---|---|---|
| Marzec–kwiecień | Roślina ma cały sezon na regenerację i ukorzenienie przed zimą. | Wiosenna susza może utrudnić przyjęcie się lawendy, dlatego trzeba kontrolować wilgotność podłoża. |
| Sierpień–wrzesień | Ciepła gleba sprzyja tworzeniu nowych korzeni, a roślina jest już po kwitnieniu. | Przymrozki mogą nadejść zbyt wcześnie, szczególnie po późnym przesadzeniu. |
Jak prawidłowo przesadzić lawendę?
Nowe miejsce przygotuj przed wykopaniem rośliny. Lawenda, szczególnie lawenda wąskolistna (Lavandula angustifolia), potrzebuje słońca, lekkiego podłoża i sprawnego odpływu wody. Gleba powinna być przepuszczalna, raczej uboga, o pH około 6,5–7. Jeśli jest ciężka lub gliniasta, rozluźnij ją piaskiem i zastosuj drenaż z drobnego żwiru albo keramzytu.
Przy kilku roślinach zachowaj mniej więcej 60–70 cm odstępu. W doniczce również potrzebny jest odpływ oraz warstwa drenażowa na dnie. Pojemnik powinien być wyraźnie większy od bryły korzeniowej, ale nie przesadnie duży, ponieważ nadmiar wilgotnego podłoża zwiększa ryzyko gnicia korzeni.
Przesadzanie wykonaj w następującej kolejności:
- Podlej lawendę dzień wcześniej, aby ziemia nie rozsypywała się podczas wykopywania.
- Wykop roślinę ostrym szpadlem, zachowując możliwie dużą bryłę korzeniową. Nie otrzepuj energicznie korzeni i nie szarp za pędy.
- Przygotuj dołek nieco szerszy i głębszy od bryły korzeniowej, a na jego dnie ułóż warstwę drenażu, jeśli podłoże słabo odprowadza wodę.
- Umieść lawendę na takiej samej głębokości, na jakiej rosła wcześniej. Korzenie powinny być przykryte, ale zdrewniała część pędów musi pozostać nad ziemią.
- Wypełnij wolną przestrzeń przepuszczalnym podłożem i lekko je ugnieć, aby usunąć duże puste przestrzenie.
- Podlej roślinę po posadzeniu, a przez kolejne tygodnie kontroluj wilgotność gleby. Podłoże powinno lekko przeschnąć między podlewaniami.
Nie zakopuj zdrewniałych pędów i nie sadź lawendy głębiej niż wcześniej. Ich przykrycie wilgotną ziemią może sprzyjać gniciu i osłabić krzew. Nie przycinaj też mocno starej, bezlistnej części rośliny podczas samego przesadzania.
Kiedy lawenda wymaga przesadzenia?
Zmiana miejsca lub pojemnika może być potrzebna, gdy stanowisko jest zbyt mokre, zacienione albo roślina nie ma już miejsca na rozwój korzeni. Sygnały ostrzegawcze to:
- Słabe kwitnienie mimo właściwego nasłonecznienia i cięcia.
- Powtarzające się choroby lub gnicie podstawy pędów.
- Korzenie wychodzące przez otwory odpływowe doniczki.
- Szybkie przesychanie podłoża w małym pojemniku.
Lawendy nie przesadzaj podczas upałów, silnej suszy, mrozu ani w pełni kwitnienia, jeśli nie ma pilnej przyczyny. Zbyt duże obciążenie rośliny w takim momencie zwiększa ryzyko więdnięcia. Starsze i mocno zdrewniałe okazy przyjmują się trudniej niż młode rośliny, dlatego trzeba szczególnie starannie zachować ich bryłę korzeniową.
W przypadku lawendy francuskiej (Lavandula stoechas) jesienne przesadzanie do gruntu jest bardziej ryzykowne. Ten gatunek jest w Polsce mniej odporny na mróz i często uprawia się go sezonowo albo w doniczce, którą można przenieść na zimę w jasne, chłodne i osłonięte miejsce.
Najbezpieczniejszy wybór dla lawendy rosnącej w gruncie to wiosna. Jeśli jednak roślina wymaga przeniesienia po kwitnieniu, wczesna jesień również się sprawdzi, pod warunkiem zachowania dużej bryły korzeniowej, dobrego drenażu i odpowiedniej ilości czasu przed mrozem.
